چاپ و نشر : تجارت مواد غذایی از آغازین نیازهای جامعه بشری حتی پیش از اختراع پول است. در زمانهای دور، این تجارت به شکل تجارت کالا به کالا انجام میگرفتو به نوعی نقش پول را هم ایفا میکرد. رشد شهر نشینی و انقلاب صنعتی در دنیا سبب شد تا غذا از جنبه نیاز اولیه خارج و به صنعتی پولساز تبدیل شود. بر همین اساس بود که به تدریج، کارخانههایی در کشورهای پیشرفته به منظور تولید مواد غذایی روی کار آمدند و رفته رفته تجارت بین الملل با تکیه بر داد و ستد مواد غذایی شکل گرفت. در ایران نیز مانند بسیاری دیگر از کشورهای جهان تجارت مواد غذایی حجم عظیمی از بازرگانی و مبادلات تجاری را پوشش میدهد، با این حال آن طور که باید صنعت غذا و تجارت آن مورد توجه قرار نگرفته و نمیگیرد..
ایران دارای پتانسیلهای تولیدی عظیمی در بخش مواد غذایی است. جالب است بدانید تولید هندوانه و صادرات آن در سال ۱۳۹۲در ایران حدود ۱۳۰ میلیون دلار بوده و این چیزی بالغ بر ۲ برابر حجم صادرات صنعت خودرو است. این ظرفیتی است که اگر مورد حمایت مسئولان و دولت قرار گیرد، میتوان به رشد وسیع آن امید داشت.با توجه به آمار واردات و صادرات صنایع غذایی در ایران و مقایسه آن با سایر کشورهای جهان از سویی و ظرفیتهای مساعد ایران برای تولیدات محصولات کشاورزی به این مهم میرسیم که کشور ما دارای بسترهای مناسب توسعه تجارت بین المللی صنایع غذایی است. این در حالی است که ایران سهم بسیار ناچیزی از تجارت بین المللی صنایع غذایی را داراست. بسیاری از کالاهای خوراکی و کشاورزی ما در حال حاضر به صورت فلهای به کشورهای عضو تجارت جهانی صادر میشود و پس از بسته بندی با برند آن کشور ثبت و صادر میشود. برای مثال زعفران ایرانی به صورت فلهای به اسپانیا صادر و در آنجا با نام و نشان کشور اسپانیا بسته بندی و به کشورهای دیگر صادر میشود.ناتوانی ما در عرصه صادرات است و باید هرچه سریعتر مرتفع شود تا بتوانیم از ظرفیتها استفاده کنیم.
پایین بودن جایگاه ایران در صنعت بستهبندی
داریوش اسماعیلی ، عضو کمیسیون صنایع و معادن مجلس شورای اسلامی در همین رابطه تاکید داشت : کمبود و نبود صنایع تبدیلی و بستهبندی محصولات در مناطق عمده تولید محصولات تأثیر شگرفی بر کاهش ارزش افزوده و از دسترس خارج شدن سود تولید دارد و سالانه هزاران تن انواع محصولات کشاورزی در سراسر کشور تولید میشود که مقدار زیادی از این محصولات بهصورت فلهای، بدون فرآوری و بستهبندی به دیگر مناطق ایران و کشورهای دنیا بهویژه کشورهای آسیای میانه صادر میشود. ارزش صنعت بستهبندی در ایران در مقایسه با کشورهای دیگر، از وضعیت چندان مطلوبی برخوردار نیست.وی ادامه داد: بررسی آمارهای موجود در صنعت بستهبندی و مقایسه آن با کشورهای دیگر نشان میدهد که سهم ایران در صنعت جهانی بستهبندی بسیار ناچیز است. اسماعیلی گفت :پایین بودن جایگاه ایران در صنعت بستهبندی و نبود چشمانداز روشنی از رشد این صنعت میتواند تبعات منفی برای اقتصاد کشور بهدنبال داشته باشد. صنعت بستهبندی بهعنوان توانمندساز بخشهای اقتصادی عمل میکند. وی یاداور شد :ضعف در این صنعت میتواند آسیبهای جدی به سایر بخشهای اقتصادی وارد سازد. این ضعف در نهایت باعث ضعف شرکتهای ایرانی در بازارهای صادراتی و بازارهای داخلی شده و مزیت رقابتی چندانی نخواهند داشت. بستهبندی محصولات در بازارهای بینالمللی نقش بسزایی دارد. اسماعیلی گفت :برخی از محصولات باکیفیت کشورمان بهدلیل ضعف در نوع بستهبندی در دنیا جایگاهی ندارد. به اعتقاد کارشناسان، ما باید به روشها و مدلهای نو روی بیاوریم نه اینکه تنها از چیزی که هست الگوبرداری کنیم. به شکلهای جدید بستهبندی، روشهای جدیدی که در این زمینه وجود دارد و نوع عرضه آن فکر کنیم. خطوط بستهبندی را تا جاییکه امکان دارد در داخل تولید کنیم و اگر شرایط برای این کار مهیا نیست حتیالامکان وارد کنیم. طبق اظهار کارشناسان، صنعتگران ما قادر هستند ماشینآلات بستهبندی را در داخل را بسازند و نیازمند روحیه نوآوری دراین زمینه هستیم.
اجباری شدن رعایت استاندارد بستهبندی از ابتدی آبان
در همین رابطه نیز ،رئیس اتحادیه صادرکنندگان و واردکنندگان محصولات کشاورزی با بیان اینکه حضور افراد غیرحرفهای بازارهای صادراتی محصولات کشاورزی را با مشکلات متعددی روبهرو کرده است، گفت: بر اساس هماهنگیهای انجامشده با سازمان توسعه تجارت برای جلوگیری از تخریب بازار جهانی محصولات کشاورزی کشور توسط افراد غیرحرفهای، صادرات این محصولات بدون کارت عضویت اتحادیه صادرکنندگان و واردکنندگان محصولات کشاورزی ممنوع شد.رضا نورانی با اعلام این خبر افزود: در هر فصل با بهبود بازار صادراتی محصولات کشاورزی، افراد سودجو بدون توجه به کیفیت و بستهبندی مناسب اقدام به صادرات این محصولات میکنند و این امر باعث تخریب نام و نشان محصولات ایران در کشورهای هدف صادراتی شده است. وی از اجباری شدن استانداردهای بستهبندی محصولات کشاورزی از نیمه آبان خبر داد و بیان کرد: این استانداردها توسط اتحادیه ملی محصولات کشاورزی ایران، سازمان توسعه تجارت ایران و دفتر حمایت از سرمایهگذاری و توسعه تجارت کشاورزی وزارت جهاد کشاورزی برای کیفیت و بستهبندی محصولات صادراتی تدوین شده است و از نیمه آبان ماه توسط گمرک جمهوری اسلامی ایران اجرا خواهد شد.رئیس اتحادیه صادرکنندگان و واردکنندگان محصولات کشاورزی ادامه داد: همچنین از این تاریخ حمل محصولات کشاورزی بهصورت فلهای و با لنج ممنوع شده و حمل زمینی و دریایی این محصولات به مقصد کشورهای خریدار صرفاً با کانتینرهای یخچالی و شناورهای سردخانهدار امکانپذیر خواهد بود.نورانی با اشاره به ادامه ممنوعیت صادرات کیوی تا ۲۰ مهرماه، عنوان کرد: یکی از نمونههای حضور افراد غیرحرفهای در صادرات محصولات کشاورزی برداشت و صادرات کیوی پیش از زمان مناسب و رسیدن به سطح کیفی در سالهای گذشته است که صدمات جبرانناپذیری را به بازارهای صادراتی این محصول وارد کرده است.به گفته وی؛ در حال حاضر ایران در رتبه سوم تا پنجم صادرات کیوی جهان قرار دارد و بسیاری از کشورهای حوزه خلیج فارس، کشورهای CIS و خاور دور مشتری این محصول کشور هستند.نورانی در پایان تأکید کرد: ایران در سال گذشته موفق به صادرات بیش از ۱۱۰ هزار تن کیوی شد و امسال با افزایش تولید این محصول و رعایت استانداردهای بستهبندی و کیفی پیشبینی میشود میزان صادرت به بیش از ۱۴۰ هزار تن برسد.
خلاء بستهبندیهای مناسب لطمه بزرگ به صادرات است
رمضانعلی سبحانیفر،عضو کمیسیون صنایع و معادن مجلس شورای اسلامی نیز در همین رابطه چنین بیان داشت: صادرات محصولات کشاورزی و ورود به عرصه بازارهای بینالمللی باید در راستای جلب مشتری و تبلیغی برای برندهای ایرانی باشد. وی ادامه داد :این موضوع میتواند در قالب بستهبندیهای مناسب با بازارهای جهانی صورت بگیرد. جلوگیری از صادرات فلهای محصولات میتواند به تولید و صادرات کشور کمک بزرگ باشد. خلاء بستهبندیهای مناسب و بهموقع تاکنون توانسته بازار جهانی را بهدست سایر کشورهایی که از کنار محصولات ایرانی سود میبرند بسپارد. سبحانی فر تاکید کر د:زعفران نمونه این محصول است اگر بخواهیم از ظرفیتهای تولیدی زعفران ایرانی برای دستاوردهای اقتصادی استفاده کنیم. نباید تنها در انحصار و رقابت داخلی در زمینه تولید زعفران حرکت کنیم. صادرات زعفران زمانی میتواند برای ما بهینه تلقی شود که به طریق فرآوری صادر شود. وی گفت :زعفران با توجه به شرایط موقعیت تولید و شرایط محصول میتواند به نحو مطلوب به طریق فرآوری شده، صادر شود. طرح ملی زعفران راهکار مناسبی برای بهبود وضعیت زعفران ایرانی است.تجارت مواد غذایی از آغازین نیازهای جامعه بشری حتی پیش از اختراع پول است. در زمانهای دور، این تجارت به شکل تجارت کالا به کالا انجام میگرفتو به نوعی نقش پول را هم ایفا میکرد. رشد شهر نشینی و انقلاب صنعتی در دنیا سبب شد تا غذا از جنبه نیاز اولیه خارج و به صنعتی پولساز تبدیل شود. بر همین اساس بود که به تدریج، کارخانههایی در کشورهای پیشرفته به منظور تولید مواد غذایی روی کار آمدند و رفته رفته تجارت بین الملل با تکیه بر داد و ستد مواد غذایی شکل گرفت. در ایران نیز مانند بسیاری دیگر از کشورهای جهان تجارت مواد غذایی حجم عظیمی از بازرگانی و مبادلات تجاری را پوشش میدهد، با این حال آن طور که باید صنعت غذا و تجارت آن مورد توجه قرار نگرفته و نمیگیرد..
ایران دارای پتانسیلهای تولیدی عظیمی در بخش مواد غذایی است. جالب است بدانید تولید هندوانه و صادرات آن در سال ۱۳۹۲در ایران حدود ۱۳۰ میلیون دلار بوده و این چیزی بالغ بر ۲ برابر حجم صادرات صنعت خودرو است. این ظرفیتی است که اگر مورد حمایت مسئولان و دولت قرار گیرد، میتوان به رشد وسیع آن امید داشت.با توجه به آمار واردات و صادرات صنایع غذایی در ایران و مقایسه آن با سایر کشورهای جهان از سویی و ظرفیتهای مساعد ایران برای تولیدات محصولات کشاورزی به این مهم میرسیم که کشور ما دارای بسترهای مناسب توسعه تجارت بین المللی صنایع غذایی است. این در حالی است که ایران سهم بسیار ناچیزی از تجارت بین المللی صنایع غذایی را داراست. بسیاری از کالاهای خوراکی و کشاورزی ما در حال حاضر به صورت فلهای به کشورهای عضو تجارت جهانی صادر میشود و پس از بسته بندی با برند آن کشور ثبت و صادر میشود. برای مثال زعفران ایرانی به صورت فلهای به اسپانیا صادر و در آنجا با نام و نشان کشور اسپانیا بسته بندی و به کشورهای دیگر صادر میشود.ناتوانی ما در عرصه صادرات است و باید هرچه سریعتر مرتفع شود تا بتوانیم از ظرفیتها استفاده کنیم.
پایین بودن جایگاه ایران در صنعت بستهبندی
داریوش اسماعیلی ، عضو کمیسیون صنایع و معادن مجلس شورای اسلامی در همین رابطه تاکید داشت : کمبود و نبود صنایع تبدیلی و بستهبندی محصولات در مناطق عمده تولید محصولات تأثیر شگرفی بر کاهش ارزش افزوده و از دسترس خارج شدن سود تولید دارد و سالانه هزاران تن انواع محصولات کشاورزی در سراسر کشور تولید میشود که مقدار زیادی از این محصولات بهصورت فلهای، بدون فرآوری و بستهبندی به دیگر مناطق ایران و کشورهای دنیا بهویژه کشورهای آسیای میانه صادر میشود. ارزش صنعت بستهبندی در ایران در مقایسه با کشورهای دیگر، از وضعیت چندان مطلوبی برخوردار نیست.وی ادامه داد: بررسی آمارهای موجود در صنعت بستهبندی و مقایسه آن با کشورهای دیگر نشان میدهد که سهم ایران در صنعت جهانی بستهبندی بسیار ناچیز است. اسماعیلی گفت :پایین بودن جایگاه ایران در صنعت بستهبندی و نبود چشمانداز روشنی از رشد این صنعت میتواند تبعات منفی برای اقتصاد کشور بهدنبال داشته باشد. صنعت بستهبندی بهعنوان توانمندساز بخشهای اقتصادی عمل میکند. وی یاداور شد :ضعف در این صنعت میتواند آسیبهای جدی به سایر بخشهای اقتصادی وارد سازد. این ضعف در نهایت باعث ضعف شرکتهای ایرانی در بازارهای صادراتی و بازارهای داخلی شده و مزیت رقابتی چندانی نخواهند داشت. بستهبندی محصولات در بازارهای بینالمللی نقش بسزایی دارد. اسماعیلی گفت :برخی از محصولات باکیفیت کشورمان بهدلیل ضعف در نوع بستهبندی در دنیا جایگاهی ندارد. به اعتقاد کارشناسان، ما باید به روشها و مدلهای نو روی بیاوریم نه اینکه تنها از چیزی که هست الگوبرداری کنیم. به شکلهای جدید بستهبندی، روشهای جدیدی که در این زمینه وجود دارد و نوع عرضه آن فکر کنیم. خطوط بستهبندی را تا جاییکه امکان دارد در داخل تولید کنیم و اگر شرایط برای این کار مهیا نیست حتیالامکان وارد کنیم. طبق اظهار کارشناسان، صنعتگران ما قادر هستند ماشینآلات بستهبندی را در داخل را بسازند و نیازمند روحیه نوآوری دراین زمینه هستیم.
اجباری شدن رعایت استاندارد بستهبندی از ابتدی آبان
در همین رابطه نیز ،رئیس اتحادیه صادرکنندگان و واردکنندگان محصولات کشاورزی با بیان اینکه حضور افراد غیرحرفهای بازارهای صادراتی محصولات کشاورزی را با مشکلات متعددی روبهرو کرده است، گفت: بر اساس هماهنگیهای انجامشده با سازمان توسعه تجارت برای جلوگیری از تخریب بازار جهانی محصولات کشاورزی کشور توسط افراد غیرحرفهای، صادرات این محصولات بدون کارت عضویت اتحادیه صادرکنندگان و واردکنندگان محصولات کشاورزی ممنوع شد.رضا نورانی با اعلام این خبر افزود: در هر فصل با بهبود بازار صادراتی محصولات کشاورزی، افراد سودجو بدون توجه به کیفیت و بستهبندی مناسب اقدام به صادرات این محصولات میکنند و این امر باعث تخریب نام و نشان محصولات ایران در کشورهای هدف صادراتی شده است. وی از اجباری شدن استانداردهای بستهبندی محصولات کشاورزی از نیمه آبان خبر داد و بیان کرد: این استانداردها توسط اتحادیه ملی محصولات کشاورزی ایران، سازمان توسعه تجارت ایران و دفتر حمایت از سرمایهگذاری و توسعه تجارت کشاورزی وزارت جهاد کشاورزی برای کیفیت و بستهبندی محصولات صادراتی تدوین شده است و از نیمه آبان ماه توسط گمرک جمهوری اسلامی ایران اجرا خواهد شد.رئیس اتحادیه صادرکنندگان و واردکنندگان محصولات کشاورزی ادامه داد: همچنین از این تاریخ حمل محصولات کشاورزی بهصورت فلهای و با لنج ممنوع شده و حمل زمینی و دریایی این محصولات به مقصد کشورهای خریدار صرفاً با کانتینرهای یخچالی و شناورهای سردخانهدار امکانپذیر خواهد بود.نورانی با اشاره به ادامه ممنوعیت صادرات کیوی تا ۲۰ مهرماه، عنوان کرد: یکی از نمونههای حضور افراد غیرحرفهای در صادرات محصولات کشاورزی برداشت و صادرات کیوی پیش از زمان مناسب و رسیدن به سطح کیفی در سالهای گذشته است که صدمات جبرانناپذیری را به بازارهای صادراتی این محصول وارد کرده است.به گفته وی؛ در حال حاضر ایران در رتبه سوم تا پنجم صادرات کیوی جهان قرار دارد و بسیاری از کشورهای حوزه خلیج فارس، کشورهای CIS و خاور دور مشتری این محصول کشور هستند.نورانی در پایان تأکید کرد: ایران در سال گذشته موفق به صادرات بیش از ۱۱۰ هزار تن کیوی شد و امسال با افزایش تولید این محصول و رعایت استانداردهای بستهبندی و کیفی پیشبینی میشود میزان صادرت به بیش از ۱۴۰ هزار تن برسد.
خلاء بستهبندیهای مناسب لطمه بزرگ به صادرات است
رمضانعلی سبحانیفر،عضو کمیسیون صنایع و معادن مجلس شورای اسلامی نیز در همین رابطه چنین بیان داشت: صادرات محصولات کشاورزی و ورود به عرصه بازارهای بینالمللی باید در راستای جلب مشتری و تبلیغی برای برندهای ایرانی باشد. وی ادامه داد :این موضوع میتواند در قالب بستهبندیهای مناسب با بازارهای جهانی صورت بگیرد. جلوگیری از صادرات فلهای محصولات میتواند به تولید و صادرات کشور کمک بزرگ باشد. خلاء بستهبندیهای مناسب و بهموقع تاکنون توانسته بازار جهانی را بهدست سایر کشورهایی که از کنار محصولات ایرانی سود میبرند بسپارد. سبحانی فر تاکید کر د:زعفران نمونه این محصول است اگر بخواهیم از ظرفیتهای تولیدی زعفران ایرانی برای دستاوردهای اقتصادی استفاده کنیم. نباید تنها در انحصار و رقابت داخلی در زمینه تولید زعفران حرکت کنیم. صادرات زعفران زمانی میتواند برای ما بهینه تلقی شود که به طریق فرآوری صادر شود. وی گفت :زعفران با توجه به شرایط موقعیت تولید و شرایط محصول میتواند به نحو مطلوب به طریق فرآوری شده، صادر شود. طرح ملی زعفران راهکار مناسبی برای بهبود وضعیت زعفران ایرانی است.
روابط عمومی شرکت تعاونی لیتوگرافان