تجارت : نرخ تورم سالانه کالاها و خدمات مصرفی خانوارهای کل کشور بر اساس سال پایه ۱۴۰۰ در اسفند ماه سال ۱۴۰۱ به عدد ۴۵.۸ درصد رسید که بعد از مهر ۱۴۰۰ بالاترین میزان تورم در کشور دست کم در یک دهه اخیر به شمار میرود.
به گزارش «تجارت»، مرکز آمار با انتشار اطلاعیهای دلیل تاخیر در ارائه آمار تورم سال ۱۴۰۱ را تغییر سال پایه اعلام کرده است. با این وجود تغییر سال پایه قبلی که در سال ۱۳۹۶ انجام شده بود در خرداد همان سال اعلام شد و سال پایه حسابهای اقتصادی در ۱۵ تیر ماه سال ۱۳۹۶ به ۱۳۹۰ و سال پایه قیمتها تا آذر ماه به ۱۳۹۵ تغییر پیدا کرد. دلیل مرکز آمار ایران برای تأخیر در انتشار نرخ تورم در حالیست که قبل از اعلام نرخ تورم سالانه سال ۱۴۰۱ دست به این اقدام زد که در جای خود قابل تأمل است چرا که این مرکز میتوانست بعد از انتشار آمار سال ۱۴۰۱ نسبت به تغییر سال پایه اقدام کند. با این حال دادههای منتشر شده توسط مرکز آمار ایران نشان میدهد که نرخ تورم در ایران در اسفند سال ۱۴۰۱ به ۴۵.۸ درصد رسیده که بعد از مهر ۱۴۰۰ با نرخ ۴۵.۹ درصد بالاترین میزان تورم در کشور دست کم در ده سال اخیر به شمار میرود.
جزئیات آمارهای تورم سال ۱۴۰۱
مرکز آمار ایران بعد از مدتها تأخیر در حالی نرخ تورم اسفند ۱۴۰۱ را منتشر کرد که تنها شاخص تورمی موجود در جداول نرخ تورم سالانه است و هیچ خبری نرخ از تورم نقطهای نیست؛ و تنها به انتشار نرخ تورم میانگین سالانه اکتفا کرده است. در جهان تنها دو نوع شاخص تورمی مبنای محاسبه است یکی تورم ماهانه و دیگری تورم نقطهای که میانگین رشد قیمتها در یک سال را نشان میدهد. انتشار این نرخ تورم نامعتبر و البته مندرآوردی دولت به نظر میرسد در راستای پنهان کردن نرخ واقعی تورم در کشور است چرا که نرخ تورم سالانه با توجه به اینکه دادههای دو سال اخیر را مورد محاسبه قرار میدهد واقعیتهای اقتصادی را به درستی نشان نمیدهد. این بدعتی است که مقامات اقتصادی ایران به کار گرفته تا با حبس آمار واقعیتهای اقتصادی جامعه را پنهان کنند چیزی که البته اقتصاددانان و تحلیلگران اقتصادی نیز به آن اشاره میکنند. اما با تمامی این احوال میانگین تورم سالانه بر اساس سال پایه ۱۴۰۰ در اسفند ماه ۱۴۰۱ به ۴۵.۸ درصد رسیده و بعد از مهر ۱۴۰۰ بالاترین نرخ تورم عمومی تجربه شده در کشور است. نرخ تورم خانوارهای شهری نیز به ۴۵ درصد و نرخ تورم خانوارهای روستایی نیز به ۵۰.۶ درصد رسیده است. در یک دهه اخیر بالاترین نرخ تورم خانوارهای شهری مربوط به ماههای مرداد و شهریور و مهر ۱۴۰۰ است، اما در اسفند ۱۴۰۱ بالاترین نرخ تورم خانوارهای روستایی دست کم در یک دهه اخیر رقم خورده است. همچنین بر اساس آمار منتشر شده نرخ تورم ماهانه اسفند ۱۴۰۱ نسبت به ماه قبل حدود ۴.۷ درصد بوده بوده است. این نرخ و همچنین نرخ تورم سالانه که میانگین نرخ تورم دو سال اخیر است تنها نرخهایی هستند که توسط مرکز آمار منتشر شده و این در حالیست که در ماههای گذشته جزئیات تورم شامل سه نوع نرخ از جمله نقطهای، ماهانه و سالانه همزمان منتشر میشدند.
جزئیات نرخ تورم در فروردین ماه ۱۴۰۲
در فروردین ۱۴۰۲ بیشترین تورم ماهانه مربوط به گروههای «میوه و خشکبار» با ۱۵.۳ درصد، «حمل و نقل» با ۸.۶ درصد و «کالاها و خدمات متفرقه» با ۷.۰ درصد بوده است. همچنین در این ماه کمترین تورم ماهانه مربوط به گروههای «آموزش» و «شیر، پنیر و تخم مرغ» با ۰.۳ درصد و گروه «روغنها و چربیها» با ۰.۵ درصد بوده است. نرخ تورم خوراکیها و آشامیدنیها در فروردین ۱۴۰۲ به ۴ درصد رسیده و این در حالیست که در اسفند ۱۴۰۱ این نرخ در سطح ۶.۹ درصد قرار داشت.
آمار بهمن ماه ۱۴۰۱ نشان میدهد که تورم نقطهای در کشور به ۵۳.۴ درصد رسید و تورم خوراکیها و آشامیدنیها نیز به ۷۰.۵ درصد افزایش یافت. این در حالیست که نرخ تورم خوراکیها در خانوارهای روستایی از مرز ۷۱ درصد نیز عبور کرده بود و تورم عمومی خانوارهای روستایی نیز در سطح ۵۶.۷ درصد قرار داشت. البته مبنای محاسبات نرخ تورم بهمنماه ۱۴۰۱ سال پایه ۱۳۹۵ بود که اکنون در دادههای جدید نرخ تورم سال پایه به سال ۱۴۰۰ تغییر کرده است.در همان زمان نرخ تورم ۱۲ ماهه بهمنماه ۱۴۰۱ حدود ۴۷.۷ درصد بود و نرخ تورم خانوارهای روستایی نیز ۵۱.۷ درصد اعلام شد.
برآورد تورم در سال ۱۴۰۲
طبق گفتههای بسیاری از کارشناسان نرخ تورم سال ۱۴۰۲ نیز در مسیر افزایشی قرار دارد و حتی بسیاری از مسئولان کشور حداقل نرخ تورم در کشور را ۵۰ درصد اعلام کردهاند. دلیل این نرخ کسری بودجه سنگین بین ۳۰۰ تا ۶۰۰ هزار میلیارد تومانی دولت در سال جاری است. نرخ تورم ۵۰ درصد در حالی اعلام شده که رئیس کل بانک مرکزی هدف این بانک را تورم هدف ۲۵ درصد قرار داده که به نظر بسیاری از کارشناسان این نرخ تورم به شدت خوشبینانه است چرا که روند برداشت بانکها از بانکها مرکزی و تأمین مالی دولت از شبکه بانکی در حال افزایش است و آمارهای مربوط به رشد سنگین پایه پولی و چاپ پول پرقدرت و روند تبدیل شبهپول به پول به خوبی این موضوع را نشان میدهد. با این حال به نظر میرسد که دولت در سال ۱۴۰۲ به روند آمارسازی خود ادامه خواهد داد و بعید نیست در انتهای سال دولت به این نتیجه برسد که تورم سالانه را ۲۵ درصد اعلام کند. اعلام نرخ تورم ۲۵ درصدی توسط رئیس کل بانک مرکزی و مهار رشد نقدینگی در سال جدید در حالیست که کارشناسان پولی و مالی روند اضافهبرداشت بانکها از بانک مرکزی به دلیل ناترازی و از طرف دیگر نیاز دولت به بانکها برای تأمین مالی روندی نگرانکننده به خود گرفته است. دولت از طرف دیگر اخیرا یک بسته ضد تورمی را تنظیم کرده و به مجلس فرستاده تا از مسیر کاهش کسری بودجه و همچنین اصلاح ناترازی بانکها بتواند تورم را کنترل کند و این در حالیست که خود دولت طبق آمارهای پولی و بانکی بانک مرکزی از طریق بدهی به بانکها و بانک مرکزی عامل اصلی تورم در کشور به شمار میرود.
روابط عمومی شرکت تعاونی لیتوگرافان